Z kart historii sekcji: Reaktywacja po wojnie

czwartek, 28 Grudzień, 2017

Wybuch wojny zastopował rozwój nie tylko legijnej siatkówki. Wszyscy ludzie w klubie, praktycznie z dnia na dzień zamienili sprzęt sportowy na karabiny, a boiska na okopy. Oficjalna działalność wszystkich klubów sportowych i rozgrywek została zawieszona na czas działań wojennych. A jak wyglądała reaktywacja po wojnie ? Zapraszamy na kolejny odcinek „Z kart historii sekcji”.

Herb 1927-1950

Historia sekcji siatkówki Legii Warszawa, dość często uznawana za tę właściwą, rozpoczyna się zaraz po zakończeniu II wojny światowej. W kwietniu 1945 roku został reaktywowany I Wojskowy Klub Sportowy (WKS) Warszawa, a historyczny człon Legia został dodany w czerwcu tego roku. Do wskrzeszenia sekcji gier sportowych w Legii doszło już latem 1945 r. o czym poinformował jeden z ówczesnych działaczy, który w znacznym stopniu przyczynił się do reaktywacji klubu – Julian Neuding. W wywiadzie dla „Kuriera Codziennego” (1.08.1945 r.) przyznał że rozegrano już turniej WKS-ów w siatkówce, który wygrała drużyna Legii Warszawa. Pomimo tak wczesnej reaktywacji legioniści nie brali jednak udziału w rozgrywkach cywilnych. Pomysł założenia oddzielnych sekcji siatkówki i koszykówki powstał z inicjatywy i działań przedwojennego siatkarza AZS Warszawa, kapitana Witolda Serwatowskiego. Podjął się on organizacji struktur sekcji, które następnie zostały zatwierdzone przez zarząd klubu WKS Legia Warszawa w 1947 roku w Warszawie. Drużyna przejęła wówczas od WKS-u herb oraz biało-zielono-czarne barwy. Zieleń symbolizowała wojenne korzenie WKS-u (przejęte od innego klubu wojskowego – Korony), a czerń była odwołaniem do Czarnych Lwów, którzy uznawani byli za pierwszy polski klub sportowy – Legia miała być pierwszym klubem wojskowym. Herb „Wojskowych” miał kształt uproszczonej polskiej tarczy herbowej. Wnętrze było zielono (lewy dolny róg) – białe (prawa górna część) z rozdzielającym je czarnym pasem biegnącym ukośnie od lewego górnego rogu. Nawiązywał on do herbu z 1917 roku w związku ze zbliżającą się rocznicą 10-lecia klubu. Był to czwarty herb klubowy, który obowiązywał w latach 1926–1949. W listopadzie 1949 roku, po reformach sportu wprowadzanych przez ówczesne władze, kolejny raz zmieniono nazwę klubów odwołujących się do patriotyzmu (w przypadku Legii do Legionów Polskich) dodając przedrostek Centralny, ale na osiem lat (do 5 lipca 1957 roku) rezygnując z nazwy „Legia”. Nadano również nowy herb (duża litera C, a w niej mniejsze: W, K, S) a w barwy klubowe obowiązkowo wplatano symbolizujący komunizm kolor czerwony. I tak oficjalne barwy klubowe zostały czerwono-biało-zielono-czarne.

Fotografia z 1947 roku, drużyna kapitana Witolda Serwatowskiego, która zwyciężyła w rozgrywkach klasy B. (źródło: „Legia 1916 – 1966. Historia, wspomnienia, fakty”)

Kapitan Serwatowski był w siatkarskiej Legii – zawodnikiem, trenerem, kierownikiem, magazynierem i sekretarzem w jednej osobie. Początkowo klub rozgrywał głównie mecze towarzyskie z innymi warszawskimi zespołami, jak SKS czy AZS Warszawa. W 1947 roku po raz pierwszy przystąpił do walki o mistrzostwo okręgu warszawskiego. Zespół zbierany na szybko, składał się głównie ze studentów Akademii Nauk Politycznych. Pomimo to zwyciężył on w rozgrywkach klasy B, pokonując w decydującym spotkaniu bardziej doświadczony YMCA Warszawa. To oznaczało awans i przystąpienie do rozgrywek o mistrzostwo warszawskiej klasy A. Na tym szczeblu rywale byli już poza zasięgiem legionistów – AZS i SKS Społem Warszawa, czyli… wicemistrz i mistrz Polski z 1946 r. Wojskowi spisali się jednak bardzo dobrze, zajmując 3 miejsce w 6-zespołowej grupie. Wygrali 3 spotkania m.in. z Iskrą 2:0 (15:10, 15:10) oraz dwukrotnie z Marymontem – 2:0 (15:6, 15:8) i 2:1 (15:11, 7:15, 15:13). Natomiast musieli uznać wyższość późniejszego mistrza Warszawy – zespołu AZS Warszawa, z którym przegrali 0:2 (12:15, 8:15).

Obiecująca drużyna więcej już razem nie zagrała – rozpadła się pod koniec roku. Serwatowski jednak nie zrezygnował i w 1948 r. zebrał kolejną – tym razem przede wszystkim wśród oficerów, a także cywilnej młodzieży. Treningi odbywały się na boisku klubu oficerskiego przy al. 1 Armii WP (dawniej i dziś Szucha), niezbyt nadającym się do tego celu. Jesienią ten zespół w rozgrywkach warszawskiej klasy A zajął 4. miejsce – za bezkonkurencyjnym AZS, SKS Społem i YMCA, a przed Marymontem i Skrą. Niedługo potem i ta drużyna przestała istnieć. Prymat nie tylko w stolicy, ale i w całym kraju, wiódł zespół AZS-u, który w swoich szeregach miał czołowych przedwojennych siatkarzy. W 1949 r. w siatkówkę w barwach Legii grali głównie…koszykarze – przedstawiciele uczniowskiej drużyny, którzy już wcześniej wspierali kolegów. Wystąpili jednak nie w rozgrywkach mistrzowskich, tylko w turnieju o Puchar Polskiego Związku Koszykówki, Siatkówki i Szczypiorniaka (tak nazywała się wówczas federacja zrzeszająca przedstawicieli gier zespołowych). Udział ten zakończył się totalną klapą i legioniści zajęli ostatnie miejsce w swojej grupie i  nie awansowali do rozgrywek finałowych.

W swojej historii Legia przechodziła wiele zmian organizacyjnych, często narzucanych odgórnie, ale to co wydarzyło się na przełomie lat 40. i 50., odcisnęło spore piętno na późniejszej historii siatkarskiej (ale i całego klubu) Legii!

 

Źródło:
Wiktor Bołba, Adam Dawidziuk, Grzegorz Karpiński, Robert Piątek: Legia Warszawa 1916-2016, PWN, ISBN 978-83-01-19295-2;
Krzysztof Mecner: Mistrzostwa Polski w Siatkówce 1929-2010, PLPS S.A. ISBN 978-83-62943-00-5.

 

Autor: Marcin Brykała